NIETS ZO AARDS ALS MEDITATIE

Jeroen de Bruin

Evert komt gejaagd mijn praktijkruimte binnen stuiteren. Er volgt een onsamenhangende waterval van woorden. Een paar minuten laat ik hem stoom afblazen. Dan stel ik voor om het praten los te laten. Ik laat hem zijn aandacht naar zijn lichaam brengen en de grond onder zijn voeten voelen. Evert voelt hoe opgetrokken en gespannen hij is. Dat had hij daarvoor niet in de gaten. Hij begint te gapen en te ontspannen. We doen een korte meditatie. Hij is vijf minuten aanwezig bij zijn adem, lichaamsgevoelens en de ruimte om hem heen. Hij landt en komt verder tot zichzelf. Wanneer we het gesprek hervatten is er al zoveel gebeurd. Evert is present en dichtbij zichzelf. Hij kan helder verwoorden hoe het met hem gaat en waar hij in dit gesprek aandacht aan wil besteden.

Meditatie is inmiddels bij veel mensen bekend. Gedegen onderzoek toont grote voordelen aan om regelmatig te mediteren (bron en onderzoek staan vermeld in de voetnoot). Toch hoor ik nog regelmatig: ‘Tja, meditatie, dat is niets voor mij hoor. Volgens mij ben ik daar te nuchter voor’. Impliciet wordt daarmee gezegd dat meditatie toch nog steeds wat zweverig is. En wie wil er nu zweverig zijn? Daarmee is het onderwerp van tafel. Over tot de orde van de dag.

Mijn stelling is dat deze orde van de dag, deze zogenaamde nuchterheid, juist zweverig is en meditatie aards. Ik zal dit toelichten.

Velen van ons zijn dagelijks haastig en gestrest. We leven van afspraak naar afspraak, van deadline naar deadline. Ik durf te zeggen dat ook jij vaak in deze ‘doe-modus’ staat en jezelf regelmatig in de waan van de dag verliest. Je lichaamsenergie is “opgetrokken”. Je energie is dan te veel naar boven en naar buiten gericht. Je zwaartepunt komt boven je middenrif te liggen. Je ademt hoog en oppervlakkig. Er zijn heel veel gedachten en die slingeren je heen en weer. Je leeft als ‘kip zonder kop’ of beter gezegd als ‘kop zonder kip’. Je balans is zoek, je lijf is zoek, je vergeet je basis, je voelt je verbinding met de aarde minder of helemaal niet meer. Met andere woorden, je zweeft!

Dit ben je je vaak helemaal niet zo bewust. Het is zo gewoon geworden dat je dit niet meer opmerkt. Waarschijnlijk voelt het ook wel vertrouwd. Zo’n gewoontestand geeft zelfs immers een bepaald soort gemak. En je hoort erbij. Bij de mensen die ‘lekker druk’ zijn. Pas wanneer je bewust stilstaat, voel je de spanning in je lichaam, de onrust en de voorwaarts stuwende dwangmatigheid. Als je wat langer stilstaat of stilzit, kun je ook ervaren hoe vermoeiend dit is. Het kost bakken met energie. In deze stand span je namelijk voortdurend je mentale spieren aan. Je bent steeds alert en kunt moeilijk loslaten. Er is weinig tot geen rust. Het is wankel en labiel. De onderstaande driehoek-op-zijn-punt geeft dit schematische weer.

Om toch rust te zoeken, zoek je afleiding in gewoontes buiten jou. Televisie, biertje, een beetje hangen, Facebook checken. Of jouw eigen variant hiervan. Op zich zijn deze activiteiten zelf niet fout of zo. De oorzaak ligt bij onze houding die daar naar haakt en zich daarin verliest. Je bent niet present. Je bent afwezig. Of wellicht heb je misschien de neiging om je van tijd tot tijd terug te trekken in de cocon van een afgescheiden eigen wereld om ongewenste prikkels buiten te sluiten. Maar wanneer dit je gewoonte wordt, is dat slechts een andere variant van afwezigheid. In plaats van aanhaken, haak je af. De mensen om je heen, de prikkels, de maatschappij lijken dan de vijanden. Daar kan een zekere logica in lijken te schuilen, maar het is vooral jij die zich afsluit.

Het kan leuker, presenter, gezonder en stabieler. De aardse driehoek laat dat duidelijk zien. Dit is de natuurlijke houding van in verbinding zijn. In verbinding met jezelf, de aarde, de ruimte, je medemens en de situatie waarin je je bevindt.

Zweverige driehoek 

Opgetrokken

Problematische houding

Zwaartepunt hoog

Labiel

Geleefd door je gedachten

Kost energie

Overleven

Aardse driehoek

Thuis in je basis

Vertrouwensvolle houding

Zwaartepunt laag

Stabiel

Hier en nu aanwezig

Geeft energie

Leven

Over meditatie zijn boekenkasten vol geschreven. Wanneer je gemotiveerd bent om dit uit te proberen of meer aandacht te geven, is er zeker een vorm die bij jou past. ‘Zitten als een berg’ vind ik een mooie passende meditatie bij ‘niets zo aards als meditatie’.

Via het zitten als een berg, komen er diverse kwaliteiten naar voren. Natuurlijk geworteld en geaard. Verbonden. Vertrouwen. Ontspannen. Thuis in je hart, je buik, je basis. Energetische doorstroming. Tegelijkertijd opgericht. Rechte rug. Vrij. Overzicht. Ruimtelijk. Frisse blik.

Ik geef hieronder alleen een beginnetje van deze meditatie. Wanneer je geïnteresseerd bent in de hele meditatie, kun je die bij me opvragen (jeroen.debruin@coachnetwerk.nl), dan stuur ik je deze toe.

Zitten als een berg

Je maakt een breuk met de dagelijkse drukte, met je doe-modus:

  • Stop, zit stil of sta stil
  • Laat je verhalen, je projecten en naar buiten gerichtheid los
  • Breng je aandacht naar lichaamssensaties die er nu zijn zoals je adem, de ademstroomzelf en hoe je adem je lichaam beweegt. je voeten in verbinding met de grond eronder.
  • Ervaar dit me open aandacht. Fris, alsof je voor het eerst ziet, hoort, ruikt en voelt.

Door te zitten als een berg, kom je thuis. Je lichaam komt thuis, je mind komt thuis. Je landt in het hier en nu. Je bent jezelf weer nabij, je voelt dat je aanwezig bent. Je ervaart de grond onder je en de ruimte om je heen. Je ontspant en bent helder aanwezig.

Door dit vaker te doen, train je een realistische en contactvolle houding. Vanuit deze houding ben je dichterbij de antwoorden op kleine en grotere vragen. Je weet beter waar je je bevindt en wat je te doen staat.

Je kunt alleen, met meditatie apps, een heel eind komen. Ik raad je ook aan om te mediteren in een kleine groep met persoonlijke aandacht. Ik begeleid zelf al jaren een open inloop groep. Je wordt begeleid en je kunt je ervaringen delen, vragen stellen en antwoorden op maat krijgen. Je doet op die manier aan goede zelfzorg en komt vanzelf beter in contact met de mensen om je heen.

Veel succes ermee!

Bron: Daniel Goleman en Richard Davidson, Meditatie – De blijvende effecten op lichaam, geest en hersenen, nov. 2017. Uit het Engels vertaald door Wybrand Scheffer.

Meditatie is business geworden, maar werkt het ook? Twee ervaringsdeskundige psychologen proberen het kaf van het koren te scheiden in de enorme berg meditatiestudies.

Voor gewone stervelingen is het goede nieuws dat ook bescheiden meditatie inspanningen al lonen. Een verminderde gevoeligheid voor stress, een verbeterd concentratievermogen en een beter werkgeheugen liggen al vrij snel binnen bereik – mediterende studenten bleken significant beter te scoren dan een niet-mediterende controlegroep. Wel is dagelijkse meditatie nodig om de voordelen vast te houden. Die nemen toe naarmate iemand bereid is meer tijd in beoefening te stoppen. Ervaren mediterenden, zoals de auteurs zelf, kunnen extra voordelen ervaren, zoals structureel verminderde gevoeligheid voor spanningen en een minder snel afdwalende geest.

 

Bijpassende testimonial:

Ik leid een vol en turbulent bestaan. Het is daarbij prettig en noodzakelijk om stil te staan. Jeroen nodigt me daar toe uit. Om stil te staan. Om stil te worden en te zijn. Om te voelen en de balans op te maken. Om te kijken hoe het nu echt met me gaat. Om meer als een berg de turbulentie te aanschouwen. Om als ‘vriendelijke wijze koning’ te kijken. Dat doet me goed. Ik vind Jeroen een aanbevelingswaardige professional. En nog een fijne man ook!

Harry Louwenaar

communicatiestrateeg / procesbegeleider